(Deel 1)

LEUSDEN – Wolf Bram is op 1 december 2025 doodgeschoten. Wolven in Utrecht vond dat merkwaardig omdat hij om 22.25 uur die avond met zijn roedel op de wildcamera stond. Nu blijkt uit documenten* dat wolf Bram bijna zes uur na de toegestane tijd om 23:10 uur is doodgeschoten in het bijzijn van zijn roedel. De jagers gingen die avond welbewust op een verboden tijdstip op pad. Dat is een zware en daardoor strafbare overtreding van de voorwaarden van de vergunning. Er mocht die avond niet na 17:30 uur geschoten worden. De provincie Utrecht wist dit, zweeg en greep niet in. Handhavers gaan creatief om met de matrix en het logboek is ‘weg’. De jagers hadden behoorlijke lef om dit te doen en voelden zich blijkbaar onschendbaar. Hoe kan dat? En waarom is dit zo ernstig, wolf Bram moest toch worden doodgeschoten? Was er ook een ‘vergismoord’? Sinds eind november lijkt een welp te missen.

Opiniërend nieuwsartikel

Er zijn in Nederland ongeveer 41 wolven gestroopt, zo bleek uit het woensdag gepubliceerde onderzoek ”Terug in het vizier: Nieuw rapport onthult systematische wolvenstroperij in Nederland”. Ook het buiten de voorwaarden van een vergunning doodschieten valt in de categorie stropen en is strafbaar.

Wolven in Utrecht heeft inzage gekregen in de documenten en vindt het zeer ernstig. Er is een groot verschil tussen een paar minuten na vergunningtijd uitvoeren, daar moet niet kinderachtig over gedaan worden, of uren na de vergunningtijd bewust op pad gaan.

Frappant is dat er sinds eind november een welp lijkt te missen op de camerabeelden, de rustige executiezone openging en er meteen een illegale actie volgde. Als een verkeerde wolf was afgeschoten, en dit bekend zou worden, zou meteen de vergunning geschorst worden. Er leek ineens haast te zijn? We leggen alles uit in dit artikel.

Alle “problemen” met wolf Bram begonnen toen de medewerkster van ex-gedeputeerde Mirjam Sterk met haar loslopende dwergpoedel op 6 juli 2024 op welpensafari ging. Ook dat werd destijds verzwegen.

Stroperij betekent het illegaal doden, vangen of in bezit hebben van beschermde dieren of andermans wild. In Nederland is de wolf een strikt beschermde diersoort. Doden mag alleen in zeer uitzonderlijke situaties, waarvoor de overheid vooraf een strikte ontheffing moet verlenen. Het illegaal doden van een wolf is een zwaar economisch delict en een misdrijf. Volgens de Omgevingswet staat op het opzettelijk doden van een wolf een gevangenisstraf van maximaal zes jaar of een geldboete die kan oplopen tot € 103.000.

Zodra jagers van Stichting Valwild (de uitvoerder van de vergunning) de voorwaarden van een ontheffing overtreden – bijvoorbeeld door buiten de toegestane tijden te jagen, verboden middelen te gebruiken of door te gaan nadat de ontheffing is verlopen – vervalt de juridische basis voor hun acties. Vanaf dat exacte moment is de jacht niet meer legaal. En dat is stropen (illegale jacht). Zelfs als de Omgevingsdienst Utrecht (ODU) het afdoet als te verwaarlozen actie.

Dit werkt in de wetgeving als volgt: De ontheffing is dier- en situatiegebonden. Een ontheffing om een wolf te doden, is geen vrijbrief. Het is een zeer uitzonderlijke en tijdelijke toestemming die aan loodzware regels is gebonden. Overtreding maakt het illegaal. Als de jagers ‘wolf Bram’ doden terwijl ze de regels overtreden, handelen ze buiten de wet. De wet ziet hen op dat moment niet meer als uitvoerders van de vergunning, maar als stropers.

Lees onderaan artikel persbericht van Werkgroep Wolf Leusden en Animal Rights.

Strafbaarheid: omdat het gewoon niet mag

Volgens de wet zouden deze jagers, ingehuurd door Stichting Valwild, net zo zwaar vervolgd moeten worden voor stroperij, een zwaar economisch delict, als iemand die zonder enige vergunning een wolf zou neerschieten. Bovendien zouden ze direct hun jachtakte kwijt moeten raken en riskeren hoge celstraffen. Het feit dat ze geregeld wel volgens de regels jaagden, wist de overtredingen niet uit. Het overschrijden van de wet maakt de daad onmiddellijk illegaal. En wat deed de verplicht aanwezige BOA op dat moment? Er moest namelijk altijd een BOA bij de jacht zijn.

De zware straffen gelden ook voor jagers die een ontheffing hadden, maar buiten de regels om hebben gehandeld. Zodra een jager de specifieke voorwaarden van een ontheffing overtreedt – zoals jagen buiten de toegestane tijden, met verboden middelen, of op een andere wolf dan aangewezen – vervalt de juridische basis van die uitzondering. De daad wordt dan direct geclassificeerd als het illegaal doden van een beschermde diersoort, wat een misdrijf is onder de Omgevingswet en de Wet op de economische delicten (WED).

Wanneer een legitieme jachtopdracht overgaat in een economisch delict, treden de volgende juridische mechanismen in werking:

1. Vervallen van de ontheffing. Een afschotvergunning (in dit geval wolf Bram) is aan strikte voorwaarden gebonden. Als een jager ’s nachts schiet terwijl dit overdag moest, is er geen sprake van een administratieve fout, maar van een strafbare handeling zonder geldige titel. De jager hoort dan exact hetzelfde berecht te worden als een stroper zonder vergunning.

2. Strafverzwaring door misbruik van de jachtakte. Voor een gecertificeerde jager kunnen de consequenties in de praktijk zelfs zwaarder uitpakken dan voor een burger: het overtreden is namelijk opzet met voorkennis. Een jager kent de wetgeving, de tijden van de jacht en de specifieke vergunningseisen. Overtreding kan gezien worden als een opzettelijk en bewust gepleegd misdrijf. Bij zo’n overtreding hoort in elk geval het intrekken van de jachtakte: ‘misbruiken van de jachtbevoegdheid’ en het plegen van een economisch delict.

3. Naast de maximale celstraf (6 jaar) of geldboete (€ 103.000) kan de rechter extra maatregelen opleggen. Zo kunnen professionele apparatuur (zoals dure nachtzichtkijkers, warmtebeeldcamera’s en handgemaakte geweren) worden afgenomen. De jager kan (voor een bepaalde periode) volledig worden uitgesloten van faunabeheer of aanverwante groene beroepen. Hoewel de Europese Unie en de Nederlandse overheid de status van de wolf hebben versoepeld van ‘strikt beschermd’ naar ‘beschermd’, verandert dit niets aan de strafmaat. De wolf blijft een beschermde diersoort; eigenhandig buiten de regels om handelen blijft een zwaar misdrijf.

Hoe kan het dat jagers, met kennis van al deze consequenties, er toch welbewust voor kozen om actief in de avond op jacht te gaan. Waarom zouden ze zoveel op het spel zetten? Voelden ze zich onschendbaar? Wie zorgde ervoor dat zij zich zo onschendbaar voelden?

Een mogelijk scenario is het volgende (niet bewezen):

Er werd niet ingegrepen door de provincie Utrecht

Er werd bij de evaluatie van de provincie met de betrokkenen op geen enkel moment in het proces stilgestaan bij de overtreding van de voorwaarden van de vergunning. Wat werd er in het wekelijkse voortgangsoverleg over de uitvoering van de vergunning wel besproken door de provincie Utrecht? Er waren eerdere momenten van overtreding, zo blijkt uit de documenten. Als het zo was dat de jagers van mening waren dat ze buiten de vergunningstijden moesten jagen, waarom staat daar niets over in de wekelijkse evaluaties?

Opmerkelijk is ook dat het verplichte logboek nooit is getoond; de uitvoerders van de vergunning deden hun activiteiten af op een in elkaar geflanst kladje, dat volledig werd geaccepteerd door de controlerende instanties. Het “kladje” is door ons ingezien. Het logboek is zogenaamd “foetsie”; volgens betrouwbare bron.

Toezichthouder sluit ogen: slager keurt eigen vlees

Het toezicht op de jacht en de naleving van ontheffingen is in Nederland op papier strak geregeld, maar faalt in de praktijk vaak door belangenverstrengeling. Tussen betrokken partijen bij de jacht op wolf Bram, zoals provincie Utrecht, landgoed Den Treek-Henschoten (gedeeltelijk uitvoeringsgebied) Faunabeheer Eenheid (FBE) ZZP’ers, Omgevingsdienst Utrecht (ODU), Stichting Valwild en anderen, is een uitwisseling tussen taken en mensen.

Deze constructies zijn eenvoudig openbaar te vinden en staat in verschillende artikelen op deze website.

Jagers die werken voor organisatie x, werken ook voor organisatie y. Landgoedeigenaar X zit ook in het bestuur van Y. Zo zijn controleurs en uitvoerders in feite gelijk: de slager keurt zijn eigen vlees. En het gaat hier ook nog om een groot verdienmodel waarvoor verschillende partijen in afwisselende rollen flinke facturen schrijven. Kortom, de jacht op wolf Bram, het zenderen van de roedel, het monitoren: het is zeer lucratief. En niemand die dat van zich af laat pakken of dat van elkaar afpakt. Dat nieuwe optrekje, die fonkelnieuwe website, de fancy nieuwe bedrijfsnaam, de mooie gadgets: het wordt elkaar blijkbaar gegund.

De Omgevingsdienst:
De Omgevingsdienst Utrecht (ODU) of de provinciale handhavers (Groene BOA’s) zijn wettelijk verantwoordelijk voor het controleren of jagers zich aan de vergunningen houden. Zij moeten de logboeken controleren. Maar zij kennen elkaar allemaal van andere rollen.

De Faunabeheereenheid (FBE):
De jagers rapporteren aan de Faunabeheereenheid Utrecht. Het probleem is echter dat het bestuur van een FBE vaak zélf bestaat uit jagers, grondbezitters en agrariërs. Hierdoor controleert de jachtwereld in feite grotendeels zichzelf, wat objectieve controle ernstig belemmert.

De Politie en NVWA:
De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA), de Rijksrecherche en de Milieupolitie zijn de achterliggende strafrechtelijke controleurs. Zij komen echter pas in actie na een concrete melding of aangifte.

Als de jagers een overtreding begaan, dan hoort het ODU/provincie/FBE hierop te acteren: maar dat gebeurt niet. Het ODU wast zijn handen in onschuld bij deze overtredingen. Daar had de provincie Utrecht alsnog kunnen en moeten ingrijpen. Dat is niet gebeurd.

Sterker nog: het ODU vergoeilijkt en bedekt de overtreding met smoezen: de organisatie speelt daarmee voor eigen rechter. Er is geen melding gedaan bij politie of justitie.

Het ODU dekt zichzelf al helemaal in met een eigen papieren werkelijkheid.

Het ODU schrijft:
”Om te komen tot een passende interventie wordt de Landelijke Handhavingsstrategie Omgevingsrecht (LHSO) toegepast. Dit is een matrix waar de gevolgen van de overtreding en het gedrag van de overtreder in een matrix worden geplot. De gevolgen van de overtreding: De gevolgen van de overtreding zijn nihil. Ook al is de wolf buiten de termijnen gesteld in de voorschriften geschoten, het is wel de goede wolf. Hiermee is hetzelfde resultaat behaald als waar de vergunning voor bedoeld was. Hiermee wordt het gevolg ingeschaald op ‘1. (Vrijwel) nihil.’

Het gedrag van de overtreder: De overtreder heeft een bewuste keuze gemaakt om buiten de tijden gesteld in de voorschriften te schieten. Echter heeft de overtreder hierin geen eigenbelang en is met het uitvoeren van de vergunning een maatschappelijk belang gediend. SWN is ook altijd eerlijk en open geweest over het moment van afschot en heeft dit onderbouwd met de ingediende verklaring. Hiermee wordt het gedrag ingeschaald op ‘A. Goedwillend / Proactief.’

In de interventiematrix wordt de overtreding op deze manier ingeschaald op A1. Dit betekent dat het gesprek aangegaan zal worden met de vergunninghouder.

Vervolgacties
Inmiddels hebben wij het gesprek met de vergunninghouder en uitvoerder gehad.”

Met het toepassen van de handhavingsmatrix lijkt ODU vooral bezig met een bestuurlijk indekken. Door de overtreding proactief te sussen met bureaucratische definities, creëert de dienst een papieren schild. Zo wordt een flagrante overtreding vakkundig buiten de schijnwerpers van justitie gehouden, nog voordat er kritische vragen kunnen worden gesteld.

De wettelijke overtredingen stoppen niet bij het creatief omgaan met de handhavingsmatrix. De omgevingsdienst schendt ook direct haar wettelijke documentatieplicht. Het verplichte logboek — het papieren spoor van de activiteiten — is onvindbaar. Verzoeken om dit logboek in te zien stuiten op een muur van stilte. Het dossier lijkt doelbewust onvolledig gemaakt.

Het ‘verdwenen’ logboek

In geen enkel WOO-document is door de uitvoerders van de vergunning (jagers en BOA’s) een aanvraag gedaan voor de verruiming van de afschottijden of andere afwijkingen van de voorwaarden van de vergunning. Deze zware overtreding op deze manier afdoen en een ”gesprekje” voeren met de overtreders getuigt van grootheidswaanzin.

De wettelijke overtredingen stoppen niet bij het creatief omgaan met de handhavingsmatrix. De omgevingsdienst schendt ook direct haar wettelijke documentatieplicht. Het verplichte logboek — het papieren spoor van de activiteiten — is onvindbaar. Verzoeken om dit logboek in te zien stuiten op een muur van stilte. Het dossier lijkt doelbewust onvolledig gemaakt.

Het gaat hier niet om een administratief foutje, dit gaat over de allereerste afschot van een wolf in Nederland. Juist in dit explosieve dossier moeten de jagers een logboek bijhouden om aan te tonen dat alles volgens de regels verliep. Dat dat logboek nu ‘foetsie’ is en de omgevingsdienst niet thuis geeft, is onacceptabel. Het wekt de sterke schijn dat er iets te verbergen valt over de exacte gang van zaken rondom de dood van wolf Bram. Wat er mogelijk te verbergen is, staat verder in het artikel.

Artikel gaat verder na de foto:

Bondjes vormen

Als bestuurder ben je in een dergelijk scenario vrijwel zeker (hoofdelijk) verantwoordelijk en strafbaar. Door signalen van illegale praktijken bewust te negeren (“Ach laat maar zitten”), maak je je schuldig aan medeplichtigheid of plichtsverzuim, en schend je de wettelijke zorgplicht.

De belangrijkste juridische en persoonlijke consequenties van passiviteit:

• Strafrechtelijke vervolging (Wet natuurbescherming/Omgevingswet): Het illegaal doden van een beschermde diersoort zoals de wolf is een ernstig misdrijf (een economisch delict). De boetes kunnen oplopen tot tienduizenden euro’s of zelfs een jarenlange gevangenisstraf. https://vng.nl, https://europadecentraal.nl en https://www.bij12.nl.
  
• Persoonlijke aansprakelijkheid: Als een bestuurder (bijvoorbeeld van een faunabeheereenheid, terreinbeherende organisatie of als politiek/ambtelijk bestuurder) op de hoogte is van onregelmatigheden rondom een vergunning en hij grijpt niet in, dan is hij in juridische zin medeverantwoordelijk. Actief wegkijken geldt niet als verdediging.
  
• Ambtsmisdrijf: Wie een bestuursfunctie bekleedt binnen de overheid of een publieke instelling, is verplicht integriteitsschendingen en strafbare feiten te melden. Doet iemand dit niet, dan pleegt hij mogelijk een ambtsmisdrijf, waarvoor speciale vervolgingsprocedures gelden. https://www.nederlandrechtsstaat.nl en https://www.ske-advocaten.nl
  
• Bestuurdersaansprakelijkheid: Naast strafrechtelijke vervolging kan iemand civielrechtelijk aansprakelijk worden gesteld voor de schade, of persoonlijk worden ontslagen en geroyeerd.

Gevaarlijke glijdende schaal cultuur (lokale) overheid

De toxische cultuur binnen Utrecht als het gaat om het wolvenbeleid, die Wolven in Utrecht al meerdere malen in artikelen heeft aangekaart, kon zo escaleren tot bewezen bestuurlijke corruptie. In de bestuurskunde en sociologie wordt dit proces heel treffend “bestuurlijke corruptie”, “groepsdenken” (groupthink) of het ontstaan van een “ons-kent-ons-cultuur” genoemd. Het is een bekend en gevaarlijk mechanisme dat in fasen verloopt:

1. De glijdende schaal: normalisering van afwijking

Het begint bijna nooit met een groot misdrijf. Het begint met kleine regels die worden opgerekt of genegeerd. Omdat er geen correctie volgt, verschuift de norm. Wat gisteren “eenmalig” was, is vandaag “normaal”. Zie bijvoorbeeld de artikelen:

• Drie jaar wolven in Utrecht: wordt de roedel van wolf Bram beschermd of de dood ingejaagd?
• Wolf Bram met welpen vluchtend voor Defensiekogels: pootklemmen op vluchtroute en afschot bijvoerplek?
• De actieve lobby van privé landgoederen voor beheer, nulzones en verlaging status wolf
• Wolf Bram 1 december nog gezien, provincie benadrukt ‘mijd gebied’ en ander opvallend nieuws
• Wolf Bram 1 december nog gezien, provincie benadrukt ‘mijd gebied’ en ander opvallend nieuws

2. De wederzijdse afhankelijkheid: de chantage-val

Zodra meerdere mensen binnen een club of bestuur op de hoogte zijn van elkaars kleine overtredingen, ontstaat er een ongeschreven wet: “Als jij praat over mij, praat ik over jou.” Mensen krijgen ongewild macht over elkaar. Dit is het moment dat de “bondjes” veranderen in een zwijgplicht. Zeker als er geld in het geding is.

• BBB-Statenlid Oude Luttikhuis riep Commissaris van de Koning op wet te overtreden bij afschot wolven en welpen
• Bijtincident landgoed Den Treek in Leusden herhaling van 2024: Bram moet en zal de kogel krijgen
• Alles over de wolven in de provincie Utrecht
• Update wolf Bram: vijf welpen, blauwe linten, verborgen camera’s, zenderen en perikelen

3. Het verlies van corrigerend vermogen

Op het moment dat een overtreding écht uit de hand loopt (zoals het illegaal afschieten van een wolf), kan niemand meer ingrijpen. De sociale en juridische prijs om de klok te luiden is voor de betrokkenen inmiddels te hoog geworden. Het bestuur zit constructief klem in haar eigen gecreëerde cultuur.

• 5 mysteries: Wolf Bram na zijn dood op wildcamera, wie is wolf Sam en vreemd volk
• Schokkend! Erwin van Maanen: “Ik ben ook heel dicht bij de welpen geweest terwijl Bram erbij was”
• Vluchtende wolvin gruwelijk doodgeschoten in Leusden
• Wolf Bram voor de rechter: wat er aan vooraf (mis)ging én was er toch een hond betrokken?
• Eigenaresse van door ‘wolven opgegeten’ dwergpoedel Louie werkt voor Mirjam Sterk

Waarom wegkijken een actieve daad is

Bestuurders die denken “ach, laat maar zitten”, realiseren zich vaak niet dat dit geen neutrale keuze is. Door niet in te grijpen, geeft een bestuurder (stilzwijgend) toestemming. Daarmee legitimeert hij het gedrag voor de rest van de groep. Dit soort patronen doorbreken is heel lastig als je er middenin zit.

Waarom hebben de jagers dan het tijdstip en de ”proactieve actie” ingevuld als ze wisten dat het illegaal was? Het lijkt onlogisch om je eigen misdrijf op te schrijven, maar in de praktijk gebeurt dit door drie factoren.

• Zodra een wolf is doodgeschoten, moet er direct een melding worden gedaan en wordt de wolf overgebracht voor autopsie. Jagers kunnen het tijdstip niet zomaar vervalsen, omdat pathologen van Dutch Wildlife Health Centre (DWHC) aan de hand van de lijkstijfheid en lichaamstemperatuur van de wolf direct zien als er over het tijdstip is gelogen. Ze móesten de echte tijd wel opschrijven om niet door de mand te vallen bij de autopsie.
  
• Gevoel van onschendbaarheid. De jagers handelden waarschijnlijk in de overtuiging dat ze gedekt werden door de aanwezige of meewerkende bestuurders. Als een hoge ambtenaar of gedeputeerde achter je staat, ontstaat er een gevoel van “ons kan niets gebeuren, wij regelen dit achter de schermen wel”. Deze overtuiging moeten de drie betrokken jagers/BOA’s 1 december 2025 zonder meer gehad hebben. Waarom ga je anders ’s avonds laat actief met drie man op jacht terwijl er zulke hoge risico’s aan kleven?
  
• De gok dat niemand het zou ontdekken. Woo-verzoeken doorspitten kost veel tijd. De jagers en bestuurders gokten er misschien op dat niemand de moeite zou nemen om die enorme stapel pdf’s door te nemen, of dat het document wel zwartgelakt zou worden.

Waarom duurt het meer dan een half jaar voordat deze overtredingen bekend worden? Dat komt door de traagheid en tegenwerking bij Woo-procedures (Wet open overheid). Wanneer iemand vraagt om documenten rondom een gevoelig onderwerp zoals de wolf, gebruiken provincies, en in dit geval ODU, vaak juridische vertragingstactieken. Ze beweren dat het “te veel werk is”, dat de “privacy van de jagers” beschermd moet worden, of dat het lopende beleid niet verstoord mag worden. Het duurt maanden voordat de juristen alles hebben gecontroleerd en weggestreept. Dit creëert een enorme vertraging

Omdat het systeem zo traag is en de controleurs (deels) tot dezelfde kringen behoren als de jagers, kan een overtreding maanden buiten het publiek gehouden worden. De woo-documeten met de illegale tijd, gecombineerd met de camerabeelden van de nog levende wolf, bewijst dat het interne controlesysteem heeft gefaald én dat er actief is gelogen.

Wolven in Utrecht had ook de afdeling Faunabeheer van de provincie Utrecht gevraagd of de datum van 1 december wel klopte omdat wij beelden hebben van wolf Bram die avond laat. Maar niemand noemde ooit ergens een tijdstip. Ook niet in het persbericht of autopsierapport.

Het is duidelijk dat de reguliere controleurs hier hebben weggekeken.

Waarom is dit ernstig? Wolf Bram moest toch worden doodgeschoten?

Inderdaad was er een vergunning om wolf Bram dood te schieten. Maar dat is een proces dat zorgvuldig moet gebeuren, zodat bijvoorbeeld niet de verkeerde wolf wordt doodgeschoten, er geen gevaar voor mensen ontstaat en er geen ongelukken kunnen gebeuren. De voorwaarden en regels zijn er niet voor niets.

En er is meer wat niet klopt. Het zet de vergunning voor het vangen van de hele getraumatiseerde roedel op scherp. Want kennelijk vinden uitvoerders en de controleurs dat ze zich niet aan vergunningen hoeven te houden om mogelijk een ernstige fout te camoufleren en gaat dat met goedkeuring van de provincie Utrecht.

Was er ook nog een ‘vergismoord’?

Uitvoerders van een vergunning die de voorwaarden overtreden, een overheid die wegkijkt en mogelijk zelfs goedkeurt… En als er meerdere zaken niet kloppen, wat klopt er dan nog meer niet wat niet in de openbaarheid is gebracht.

Zoals in het artikel ”5 mysteries: Wolf Bram na zijn dood op wildcamera, wie is wolf Sam en vreemd volk” beschreven lijkt er namelijk sinds eind november 2025 een welp te missen.

Het was op zijn minst eigenaardig dat het landgoed en de jagers hun felbegeerde, hermetisch afgesloten, executiezone op landgoed Den Treek-Henschoten ineens op vrijdag 28 november opengooiden. De executiezone werd namelijk nauwgezet gemonitord en er werd grondig gehandhaafd. De jagers konden daar ongestoord hun gang gaan. Waarom ging die locatie ineens open en zat er druk op de jacht op wolf Bram? De druk was kennelijk ineens zo hoog dat er buiten de toegestane tijden werd gejaagd, met alle strafrechterlijke risico’s.

Voor eind november stonden altijd vijf wolven op de wildcamera’s. Eind november nog maar vier en later nog maar drie (plus de gezenderde wolf tot half januari 2026). Er was een welp die sprekend op Bram leek. Is het niet alleen een zware overtreding geweest, maar ook een manier om een ‘vergismoord’ te camoufleren?

Update wolf Bram: ecoduct afschotgebied en parkeerplaats Doornseweg weer open

Op dinsdag 25 november 2025 ging namelijk hetzelfde team op pad als op 1 december. Dat de overtredingstijd wordt vermeld, was een noodzaak voor de autopsie. Vermoedelijk was het anders nooit genoteerd en openbaar geworden.

Deze drie uitvoerders hadden lef om ondanks alle risico’s voor gevolgen (straf, geld, vergunning afnemen) ’s avonds op pad te gaan. Ze hadden kennelijk het volste vertrouwen in hun onschendbaarheid. Hoe kwamen zij aan dat gevoel en waarom had het geen gevolgen?

Tekst gaat verder na de video’s.

Wolven in Utrecht vond het gedrag van de overgebleven roedelleden op de wildcamera’s opvallend paniekerig en angstig. Dat is nu verklaarbaar: de roedel was erbij toen wolf Bram werd doodgeschoten. Het liet diepe sporen na.

Tekst gaat verder na de video.

Vergunningen worden zo waardeloos

De Italiaanse maffia zal met jaloerse ogen kijken naar de gang van zaken rond de wolven in de provincie Utrecht.

Alle incidenten op het landgoed Den Treek-Henschoten waren stuk voor stuk merkwaardig. De vervolgens afgegeven afschotvergunning voor wolf Bram was dat ook.

Het smoezenboek wordt vervolgens opengetrokken om de overtreding van de voorwaarden goed te praten en mogelijk de dood van een onschuldige wolf te camoufleren.

Zo zouden volgens de jagers bezoekers het lastig maken de wolf af te schieten. Een argument dat geen hout snijdt: het afschotgebied lag namelijk grotendeels op het militaire oefenterrein Leusderheide. Er werd ook geen verruiming van de vergunning aangevraagd. Wolven in Utrecht was het weekend en maandag 1 december bij gebied bij ecoduct en er was niemand te zien.

De wet Open Overheid (WOO-documenten) is er niet voor niets.

”Iedereen heeft recht op informatie over wat de overheid doet, hoe ze dat doet en waarom. Overheidsorganisaties moeten die informatie uit zichzelf geven, of als iemand daarom vraagt. De informatie wordt dan openbaar. Dat is geregeld in de Wet open overheid (Woo). Zo kunnen burgers, maar ook bijvoorbeeld Kamerleden of journalisten, de overheid controleren. Openbaarheid is daarom belangrijk voor de democratie in ons land.”

Het gaat hier niet om een administratief foutje, dit gaat over de allereerste afschot van een wolf in Nederland. Juist in dit explosieve dossier moeten de jagers een logboek bijhouden om aan te tonen dat alles volgens de regels verliep. Dat dat logboek nu ‘weg’ is en de omgevingsdienst niet thuis geeft, is onacceptabel. Het wekt de sterke schijn dat er iets te verbergen valt over de exacte gang van zaken rondom de dood van wolf Bram.

Nu gaat het om een beschermde wolf, maar het kan ook om totaal iets anders gaan, dit raakt het hart van de rechtsstaat. Want aan een vergunning met voorwaarden wordt maandenlang gewerkt, door juristen, deskundigen en anderen. Of je nu pro of antiwolf bent: het is een gevaarlijke ontwikkeling als de overheid welbewust overtredingen en strafbaarheid door de vingers ziet.

Gaan hier koppen rollen of blijft het stil? Wat er gaat gebeuren, is de graadmeter van hoe corrupt Nederland eigenlijk is.

---

*Dit is deel 1 van de WOO-documenten over de afschot van wolf Bram. De woo-documenten zijn opgevraagd door Stichting Werkgroep Wolf Leusden en zijn door Wolven in Utrecht ingezien, maar worden pas gepubliceerd na toestemming van de werkgroep.

Uit de verklaring van Stichting Valwild en andere stukken die Wolven in Utrecht in mocht zien, blijkt dat men een bewuste keuze heeft gemaakt om buiten de tijden gesteld in de voorschriften te schieten. Dat valt SWN en met name het verantwoordelijke team bestaande uit 3 personen aangeduid als C, D en E aan te rekenen.

De Faunabescherming, Animal Rights en Werkgroep Wolf Leusden stappen binnenkort naar de rechter om het zenderen van de hele roedel te voorkomen.

Werkgroep Wolf Leusden en Animal Rights eisen daarnaast dat er handhavend wordt opgetreden tegen de illegale afschot van wolf Bram:

Update wolf Bram: vijf welpen, blauwe linten, verborgen camera’s, zenderen en perikelen

BBB-Statenlid Oude Luttikhuis riep Commissaris van de Koning op wet te overtreden bij afschot wolven en welpen

Eigenaresse van door ‘wolven opgegeten’ dwergpoedel Louie werkt voor Mirjam Sterk

Drie jaar wolven in Utrecht: wordt de roedel van wolf Bram beschermd of de dood ingejaagd?